Accu parallel of serie schakelen: wanneer wel en wanneer niet?
Je accubank is vol maar je hebt meer capaciteit nodig. Of je systeem draait op 12V terwijl een grote omvormer juist 24V wil zien. In beide gevallen kun je meerdere accu's combineren, maar de manier waarop maakt alle verschil. Parallel schakelen geeft je meer ampereuur bij dezelfde spanning. Serie schakelen verhoogt de spanning zonder extra Ah. In dit artikel leggen we uit welke keuze wanneer logisch is en waar de veelgemaakte fouten zitten.
Wat parallel en serie feitelijk veranderen
Bij parallel schakelen verbind je de pluspool van accu 1 met de pluspool van accu 2, en hetzelfde voor de minpolen. De spanning blijft gelijk, maar de capaciteit telt op. Bij serie schakelen verbind je de pluspool van de eerste accu met de minpool van de tweede. Dan telt de spanning op en blijft de Ah-waarde gelijk. De totale energieinhoud in wattuur is in beide gevallen precies hetzelfde. Je maakt dus geen energie aan door slim te schakelen.
Het verschil in één tabel
Weet je nog niet zeker hoeveel Ah je systeem nodig heeft? De gratis calculator op stroombudget.nl rekent dat snel uit op basis van je dagelijks verbruik, zodat je weet of één grote accu voldoende is of dat je twee kleinere parallel moet zetten.
Wanneer loont een 24V-systeem?
Voor de meeste campers en kleine caravansystemen is 12V prima. Maar zodra je omvormer groter wordt dan pakweg 1.500W, of de kabelafstand tussen accu en verbruiker meer dan vijf meter bedraagt, wordt 24V aantrekkelijk. De reden is simpel: bij gelijk vermogen is de stroom op 24V precies de helft. Een 2.000W-omvormer trekt op 12V circa 167A; op 24V is dat 83A. Dat scheelt flink in kabeldikte en vermogensverlies. Wie een 24V-systeem bouwt vanuit twee losse 12V-accu's, schakelt ze in serie. Zorg dan wel dat beide accu's van hetzelfde merk, type en bij voorkeur dezelfde productiedatum zijn.
Nooit zomaar accu's mixen
Dit is het punt waar het het vaakst misgaat. Een oude 100Ah-accu koppelen aan een nieuwe 100Ah-accu klinkt logisch, maar de zwakkere accu bepaalt het gedrag van het geheel. De sterkere accu gaat de zwakkere continu bijladen, wat warmte, overbelasting en vroegtijdige uitval veroorzaakt. Combineer je verschillende accutypes, zoals AGM en LiFePO4, dan zijn de laadkarakteristieken zo verschillend dat geen enkele laadregelaar beide tegelijk goed kan bedienen. Dat is vragen om problemen.
Gelijke kabellengtes zijn geen detail
Bij een parallelschakeling stroomt de stroom via de weg met de minste weerstand. Als de kabel naar accu 1 korter is dan naar accu 2, draagt accu 1 meer stroom en slijt sneller. Gebruik altijd kabels van gelijke lengte en gelijke doorsnede van elke accu naar het verdeelpunt of de busbar. De praktische vuistregel: verbind de pluspool van het systeem aan de ene accu en de minpool van het systeem aan de andere. Zo stroomt de stroom symmetrisch door beide accu's en verdeelt de belasting zich gelijk.
- Gebruik alleen accu's van hetzelfde merk, type en bij voorkeur dezelfde productiedatum
- Kabellengte en doorsnede van elke accu naar de busbar zijn identiek
- Beveilig elke accu apart met een passende zekering direct aan de pluspool
- Controleer of je laadregelaar of boordlader de hogere totale Ah aankan
- Laad accu's volledig op voordat je ze voor het eerst parallel koppelt
LiFePO4 in parallel: de BMS-valkuil
Elke LiFePO4-accu heeft een ingebouwde BMS (battery management system) die afslaat bij over- of onderspanning. Als één BMS afslaat terwijl de andere dat niet doet, kan er een grote uitwisselingsstroom ontstaan die beide BMS-systemen triggert of beschadigt. Veel fabrikanten staan parallel schakelen officieel toe, maar sommigen niet. Check de datasheet van jouw accu voordat je begint. Bij grotere banken is een externe BMS met balanceerfunctie over meerdere cellen soms verstandiger dan twee losse consumentenaccu's naast elkaar hangen.
Heb je al bepaald welk accutype je wilt maar twijfel je nog tussen LiFePO4 en AGM? In het vergelijkingsartikel op deze site vind je de verschillen in gewicht, levensduur en prijs per bruikbare kilowattuur uitgewerkt.